Γιάννενα, Δευτέρα 11/05/2026
Kalogiannis Parousiasi Vivliou
ΕπικαιρότηταΑίθουσα Σύνταξης

Με την ελπίδα της θεραπείας παθογενειών ετών

Την επιτακτική ανάγκη οι Δήμοι να αποκτήσουν επιτέλους ολοκληρωμένο και σύγχρονο χωρικό σχεδιασμό, σημείωσε ο πρώην υπουργός Σταύρος Καλογιάννης στην εκδήλωση για την παρουσίαση του βιβλίου του με τίτλο «Σχέδια πόλεων και δημόσιος χώρος στις απαρχές του Ελληνικού Κράτους», που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα στην αίθουσα εκδηλώσεων του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, στην Αθήνα.

Με το βιβλίο του, το οποίο εκδόθηκε από τη «Νομική Βιβλιοθήκη», ο Στ. Καλογιάννης επιδιώκει να αποκωδικοποιήσει τους συντελεστές που διέπουν τον σχεδιασμό και την οργάνωση των πόλεων από τις πρώτες δεκαετίες του νεοελληνικού κράτους. Ειδικότερα, αναφέρεται στη νομοθεσία περί σχεδιασμού των πόλεων και του δημόσιου χώρου, συγκρίνοντάς την με την αντίστοιχη που εφαρμόζεται σήμερα, καθώς και στις παθογένειες που ταλανίζουν επί δύο αιώνες τον σχεδιασμό του χώρου, δηλαδή την αυθαίρετη δόμηση και την καταπάτηση δημόσιας/ δημοτικής γης. Πρόκειται για φαινόμενα διαχρονικά, τα οποία προκαλούν σοβαρή οικονομική και περιβαλλοντική επιβάρυνση και αποτελούν τροχοπέδη σε κάθε ολοκληρωμένο σχεδιασμό.
Ο μέχρι πρότινος βουλευτής Ιωαννίνων αναφέρθηκε στις μεγάλες δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο σχεδιασμός στον χώρο και καθιστούν δύσκολη την εφαρμογή του. Από τα πρώτα χρόνια ζωής του νεοελληνικού κράτους μέχρι τις μέρες μας η γραφειοκρατία, οι οικονομικές δυσκολίες, οι μεγάλες καθυστερήσεις, οι συχνές αλλαγές στη νομοθεσία, οδηγούσαν σε τροποποιήσεις των σχεδίων και παρατάσεις των προθεσμιών, με συνέπεια τα αποτελέσματα να μην είναι τα αναμενόμενα. «Ευελπιστούμε», ανέφερε ο Σταύρος Καλογιάννης, «αυτά τα φαινόμενα να εκλείψουν με την εκπόνηση και θεσμοθέτηση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων, που προωθούν το ΤΕΕ και το Υπουργείο Περιβάλλοντος».
Την εκδήλωση χαιρέτισε ο πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός, ο οποίος αναφέρθηκε στη μακροχρόνια συνεργασία με τον Σταύρο Καλογιάννη, ενώ επεσήμανε τη συγκυρία να παρουσιάζεται το βιβλίο περί σχεδιασμού των πόλεων, σε μια περίοδο που επιχειρείται μια μεγάλη πολεοδομική μεταρρύθμιση στη χώρα από την Κυβέρνηση και το ΤΕΕ, με την ανάθεση μελετών Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων στους Δήμους. Μέχρι σήμερα, όπως έκανε γνωστό. έχουν γίνει 226 διαγωνισμοί ανάθεσης μελετών, που καλύπτουν το 70% των ΟΤΑ της χώρας, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και οι σχετικές μελέτες πρέπει να ολοκληρωθούν εντός μιας διετίας.
Ακολούθως τον λόγο πήρε η καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, στο γνωστικό αντικείμενο «Πολιτικές Πολεοδομίας, Χωροταξίας και Περιβάλλοντος», Γεωργία Γιαννακούρου, η οποία αναφέρθηκε συνοπτικά στα περιεχόμενα του βιβλίου και ειδικότερα: στις αρχές σχεδιασμού των πόλεων στο νέο ελληνικό κράτος και στην νομοθεσία της εποχής, που ήταν επηρεασμένη από τις αντίστοιχες γαλλική και γερμανική, βάσει της οποίας αναπτύχθηκαν οι πόλεις. Ανέφερε ενδεικτικά τα Διατάγματα περί υγιεινής οικοδομής πόλεων, περί δημοσίων οικοδομών, περί κατασκευής πεζοδρομίων και υπονόμων, δηλώνοντας ότι το βιβλίο του Σταύρου Καλογιάννη δίνει νέα στοιχεία για την οργάνωση των πόλεων.
Ο καθηγητής Νομικής Λάμπρος Κιτσαράς, επί χρόνια αντιπρόεδρος της «Κτηματολόγιο ΑΕ», αναφέρθηκε εκτενώς στον νόμο «περί κτηματολογίων», ο οποίος τέθηκε σε εφαρμογή το 1836. Χαρακτηριστικό των σύνθετων προβλημάτων που αντιμέτωπε το Εθνικό Κτηματολόγιο, είναι το γεγονός ότι αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2024, σχεδόν 190 χρόνια μετά την εφαρμογή του πρώτου σχετικού νόμου. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα δημόσια κτίρια που σχεδιάζονται την Οθωνική περίοδο που είναι πολλά, μεγαλοπρεπή, νεοκλασικού ρυθμού και καθόρισαν τα σχέδια πόλεων και την εξέλιξή τους όπως, ενδεικτικά στην Αθήνα, τα κτίρια του Κοινοβουλίου, του Αρχαιολογικού Μουσείου, της Ακαδημίας, του Αστεροσκοπείου.
Στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, οι υφυπουργοί Μαρία Κεφάλα και Μάξιμος Σενετάκης, οι βουλευτές και πρώην υπουργοί Νικήτας Κακλαμάνης, Γ. Στύλιος, Μιχ. Κατρίνης, Κων. Μουσουρούλης και Τρύφων Αλεξιάδης, ο πρόεδρος της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΣΕΒ Ευθ. Βιδάλης, ο διευθύνων σύμβουλος της «Ανάπλαση Αθήνας ΑΕ» Χρ. Ακριτίδης, ο πρόεδρος του ΤΜΕΔΕ Κων. Μακέδος, ο διευθύνων σύμβουλος της ΑΔΜΗΕ Ι. Καράμπελας, ο πρώην πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας Σωτ. Ρίζος, ο επίτιμος αντιπρόεδρος του ΣτΕ Π. Παραράς, πολλοί καθηγητές του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και άλλων πανεπιστημίων, στελέχη της Βουλής, των Υπουργείων Περιβάλλοντος, Ανάπτυξης και Υποδομών, με τους οποίους ο Σταύρος Καλογιάννης έχει συνεργαστεί, μηχανικοί – μελετητές, νομικοί και εκπρόσωποι συλλόγων και αδελφοτήτων.