Σε εγρήγορση για την αποτροπή διάνοιξης δρόμου στη χαράδρα του Αώου

Η εκδήλωση ήρθε ως συνέχεια της αντίστοιχης εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε τα περασμένα Χριστούγεννα στην Κόνιτσα και, μέσα από την προβολή ενός ντοκιμαντέρ για τον Αώο και ομιλιών, έγινε προσπάθεια να τονιστεί η αναγκαιότητα της προστασίας του Αώου αλλά και η αναγκαιότητα εγρήγορσης ενάντια στις διαφαινόμενες προσπάθειες διάνοιξης δρόμου στην χαράδρα του ποταμού.
Η γεωγράφος – περιβαλλοντολόγος Μαρίνα Μακρή παρουσίασε το υδρογραφικό δίκτυο του Αώου, αναδεικνύοντας τη σπανιότητα της χλωρίδας και της πανίδας, αλλά και τα καθεστώτα προστασίας που καλύπτουν τη λεκάνη απορροής. Παράλληλα, προειδοποίησε για τους κινδύνους που εγκυμονούν οι ανθρώπινες παρεμβάσεις, ιδίως σε μια περιοχή με τόσο εύθραυστη οικολογική ισορροπία.
Στο ίδιο μήκος κύματος, η γεωλόγος Ευσταθία Γεωργίου ανέδειξε τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά της χαράδρας, τονίζοντας ότι πρόκειται για ένα περιβάλλον εξαιρετικά ευαίσθητο, όπου κάθε τεχνική παρέμβαση μπορεί να έχει δυσανάλογες και μη αναστρέψιμες συνέπειες.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν και τα ευρήματα της έρευνας που παρουσίασε η κοινωνιολόγος Βούλα Παπαπέτρου, σχετικά με τις στάσεις και τις αντιλήψεις των επισκεπτών της χαράδρας και της Μονής Στομίου. Η έρευνα εστιάζει στις παρεμβάσεις στη διαδρομή, αναδεικνύοντας το πώς αντιλαμβάνονται οι ίδιοι οι επισκέπτες το ζήτημα της πρόσβασης και της προστασίας του τοπίου.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Ορειβατικού Συλλόγου Κόνιτσας Τάσος Κώτσικος, μέσα από έγγραφα και οπτικοακουστικό υλικό, αναφέρθηκε σε παρεμβάσεις που, όπως υποστήριξε, οδήγησαν στη σταδιακή κακοποίηση του Δρυμού. Έκανε λόγο για μη τήρηση των προβλεπόμενων όρων στο έργο «Αξιοποίηση Εθνικού Δρυμού Αώου», υποστηρίζοντας ότι, αντί να αναδειχθεί η περιοχή, δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις για παράνομες επεμβάσεις.
Στη διάσταση της πολιτισμικής και συμβολικής αξίας της περιοχής στάθηκε ο καθηγητής Βασίλης Νιτσιάκος, ο οποίος αναφέρθηκε στον «καθαγιασμό» του τοπίου στη λεκάνη του Αώου, όπως αυτός αποτυπώνεται στα μοναστήρια και τα ξωκλήσια της περιοχής, υπογραμμίζοντας την ανάγκη σεβασμού και αποτροπής καταστροφικών παρεμβάσεων.
Κοινός παρονομαστής των τοποθετήσεων ήταν η ανάγκη διαρκούς εγρήγορσης απέναντι σε προσπάθειες διάνοιξης δρόμου μέσα στη χαράδρα. Όπως τονίστηκε, δεν πρόκειται για έναν θεωρητικό κίνδυνο, καθώς στο παρελθόν έχουν καταγραφεί αυθαίρετες παρεμβάσεις, ακόμη και μπαζώματα στην κοίτη του ποταμού, με στόχο τη διευκόλυνση της διέλευσης οχημάτων. Μάλιστα, με τη σταδιακή μείωση της στάθμης του νερού, εκφράζεται ο φόβος επανάληψης αντίστοιχων ενεργειών το επόμενο διάστημα.
Η Πρωτοβουλία για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου θέτει συγκεκριμένα αιτήματα προς τους αρμόδιους φορείς, ζητώντας, μεταξύ άλλων, την αποκατάσταση της διαδρομής ως πεζοπορικής στο σύνολό της, την απομάκρυνση παράνομων κατασκευών, τη συντήρηση του υφιστάμενου μονοπατιού και τη σύσταση φορέα διαχείρισης για τη λειτουργία και την ασφάλεια της διαδρομής.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο ζήτημα της πρόσβασης, με την Πρωτοβουλία να υπογραμμίζει ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις για τη μεταφορά προς τη Μονή Στομίου και εντός της χαράδρας, χωρίς τη χρήση αυτοκινήτου. Όπως επισημαίνεται, τέτοιες λύσεις μπορούν να καλύψουν τις ανάγκες επισκεψιμότητας, χωρίς να επιβαρύνουν το περιβάλλον, ενώ παράλληλα μπορούν να δημιουργήσουν πραγματικές θέσεις εργασίας στην περιοχή.
Την ίδια ώρα, καταγράφεται απουσία ανταπόκρισης από πλευράς των αρμόδιων αρχών, καθώς, σύμφωνα με την Πρωτοβουλία, οι επανειλημμένες προσκλήσεις για διάλογο προς τον Δήμο Κόνιτσας και τους εμπλεκόμενους φορείς δεν έχουν μέχρι σήμερα βρει ανταπόκριση.
Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν, μεταξύ άλλων, η βουλευτής Ιωαννίνων της Νέας Αριστεράς Μερόπη Τζούφη, ο περιφερειακός σύμβουλος της παράταξης «Κοινό των Ηπειρωτών» Σάββας Δημητριάδης και ο πρώην δήμαρχος Κόνιτσας Παναγιώτης Γαργάλας.