«Κακό χωριό τα λίγα σπίτια», γνωστή η παλιά παροιμία. Σήμερα, όμως, στην ελληνική επαρχία το χωριό, με λίγα ή πολλά σπίτια, δεν είναι κακό, δεν μπορεί όμως χωρίς καφενείο να υπάρξει, δεν έχει ζωή και αναγκαστικά μετατρέπεται σε κακό, σε χωριό-φάντασμα, με τα σπίτια «σαν έρημοι στρατώνες», που λέει και ο ποιητής.
Εδώ και χρόνια έχουν κλείσει σχολεία σε χωριά, τελευταία κλείνουν σε κάποια ATM (Αυτόματα Μηχανήματα Ανάληψης Μετρητών) ή παραρτήματα των ΕΛΤΑ. Τα τελευταία μπορεί να επηρεάζουν τη ζωή των κατοίκων, αλλά δεν αποτελούν πρόβλημα στην κοινωνικοποίηση που κρατά ζωντανό ένα χωριό.
Το καφενείο δίνει ζωή στις μικρές κοινωνίες, που τις βοηθά να υπάρχουν και να επιζήσουν. Αποτελεί, εκτός από το κέντρο συνάντησης των κατοίκων, κυρίως ηλικιωμένων –λιγότεροι οι νέοι–, χώρο όπου μοιράζονται όλοι τα θέματα που τους απασχολούν, τα τοπικά τους, κοινωνικά αλλά και πολιτικά. Το καφενείο παίζει συχνά τον ρόλο του… ειδησεογραφικού πρακτορείου, αλλά και του ταχυδρομείου, όπου ο ταχυδρόμος αφήνει τα γράμματα, αλλά και ο γιατρός της περιοχής, σε αρκετές περιπτώσεις, εκεί εξετάζει τους ασθενείς.
Βέβαια, δεν λείπουν και οι όποιες διαφορές μεταξύ οξύθυμων χωριανών, που την πληρώνει το καφενείο, και, αν μάλιστα ο καφετζής είναι από το χωριό, οι οξύθυμοι εφαρμόζουν… «εμπάργκο». Σε χωριό της Άρτας τσακώθηκαν δυο οικογένειες και οι μεν δεν πήγαιναν στο καφενείο όταν μέσα ήταν θαμώνες της άλλης. Ή, σε άλλο χωριό του Νομού Ιωαννίνων, ο σύλλογος έστειλε εξώδικο γιατί το καφενείο άνοιξε στις 10 το πρωί αντί στις 9. Και σε τρίτο, στο πανηγύρι, μάλωσαν στο καφενείο για τη σειρά στον χορό και την πλήρωσε ο ιδιοκτήτης του μαγαζιού, ενώ έφυγαν παρέες από το μαγαζί και χόρευαν στα… χωράφια.
Συμβαίνουν κι αυτά. Μεσογειακό το ταπεραμέντο.
Γεγονός, πάντως, είναι ότι η Πολιτεία και κυρίως οι δήμοι πρέπει να στηρίξουν τα καφενεία, ιδιαίτερα στα απομακρυσμένα χωριά, για να παραμείνουν ανοικτά. Τα έξοδα σήμερα είναι μεγάλα και υπάρχει ανάγκη παρεμβάσεων για να μην κλείσουν, όπως π.χ. ελάφρυνση της φορολογίας τον χειμώνα, αλλά και μια μορφή επιδότησης, όπως ήδη έχει εφαρμοσθεί σε μερικούς δήμους της χώρας.
Το καφενείο στο χωριό επιτελεί κοινωνικό έργο. Κακό χωριό χωρίς καφενείο.
