Το ζήτημα της κοινωνικής ένταξης δικαιούχων διεθνούς προστασίας και μεταναστών τέθηκε στο επίκεντρο της εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε στον πολιτιστικό πολυχώρο «Δημ. Χατζής» από το Συμβούλιο Ένταξης Μεταναστών και Προσφύγων του δήμου Ιωαννιτών σε συνεργασία με την Ύπατη Αρμοστεία του Ο.Η.Ε. για τους Πρόσφυγες, τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (στο πλαίσιο του ενταξιακού προγράμματος HELIOS, το οποίο χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή) και το Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων. Η εκδήλωση τελούσε υπό την αιγίδα του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
Μέχρι σήμερα περίπου 15 δήμοι έχουν «επικαιροποιήσει» τη λειτουργία των Συμβουλίων Ένταξης, μετά τις τελευταίες εκλογές της αυτοδιοίκησης, όπως ανέφερε ο προϊστάμενος Διεύθυνσης Κοινωνικής Ένταξης του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου Αθανάσιος Βιτσεντζάτος.
«Το Συμβούλιο ένταξης μεταναστών είναι ένας πολύ σημαντικός θεσμός για την τοπική αυτοδιοίκηση. Η διαδικασία της ένταξης σήμερα εξελίσσεται όχι με γοργά βήματα, αν και υπάρχουν προγράμματα που την υποστηρίζουν, και προσπαθούμε, γιατί προτεραιότητα είναι η φάση υποδοχής και ασύλου, να προωθήσουμε δράσεις εθνικής εμβέλειας, όπως τα προγράμματα ελληνομάθειας και κατάρτισης», σημείωσε ο κ. Βιντσεντζάτος, ο οποίος αναφέρθηκε και στην πορεία του προγράμματος HELIOS. «Το αν προχωρά ή όχι εξαρτάται και από τις δύο πλευρές. Όταν καταλάβουν όλοι ότι δεν υπάρχουν πολλές επιλογές στο να ενταχθείς, αυτοί που θέλουν, θα προσπαθήσουν, με τη βοήθεια της πολιτείας», πρόσθεσε.
Έργο των Συμβουλίων Ένταξης είναι η καταγραφή και η διερεύνηση προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι πρόσφυγες και οι μετανάστες, οι οποίοι κατοικούν μόνιμα στην περιφέρεια του οικείου δήμου, ως προς την ένταξή τους στην τοπική κοινωνία, την επαφή τους με δημόσιες αρχές ή τη δημοτική αρχή, η υποβολή εισηγήσεων προς το δημοτικό συμβούλιο για την ανάπτυξη τοπικών δράσεων προώθησης της ομαλής κοινωνικής ένταξης των μεταναστών και, εν γένει, την επίλυση των προβλημάτων που αυτοί αντιμετωπίζουν, ιδίως μέσω της οργάνωσης συμβουλευτικών υπηρεσιών από τις δημοτικές υπηρεσίες, καθώς και τη διοργάνωση σε συνεργασία με τον οικείο δήμο εκδηλώσεων ευαισθητοποίησης και ενίσχυσης της κοινωνικής συνοχής του τοπικού πληθυσμού.
Τα εμπόδια της ένταξης
Στο χαιρετισμό του, ο δήμαρχος Ιωαννίνων Μωυσής Ελισάφ ανέφερε ότι η κοινωνική ένταξη είναι μια δυναμική, αμφίδρομη και αμοιβαία διαδικασία προσαρμογής όλων των προσφύγων και μεταναστών αλλά και των πολιτών της τοπικής κοινωνίας, ενώ αναφέρθηκε και στα ζητήματα που προκαλούν προβληματισμό στην αυτοδιοίκηση και δεν της επιτρέπουν να συμβάλει περαιτέρω, όπως η απουσία ενημέρωσης από την πολιτεία.
Ο κ. Ελισάφ τόνισε πως η εικόνα το 2020, όσον αφορά τις διαθέσεις και την αντίδραση των τοπικών κοινωνιών, δεν είναι ίδια με το 2016, όπως και η περίοδος της πανδημίας, που επίσης απαιτεί διαφορετική διαχείριση. Παράλληλα, έκανε λόγο για ελλιπή και καμιά φορά στρεβλή ενημέρωση, σημειώνοντας πως δεν είναι δυνατόν να γίνεται κίνηση πληθυσμών και οι δήμαρχοι να το μαθαίνουν από τα μέσα ενημέρωσης, αλλά όταν υπάρξει πρόβλημα να πρέπει να βρουν λύσεις άμεσα.
Τόνισε δε την αγωνία όλων για την επόμενη ημέρα, σημειώνοντας την αλλαγή που φέρνουν οι αποφάσεις για τη λήξη των προγραμμάτων φιλοξενίας. «Όλες αυτές οι κινήσεις πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τον τρόπο με τον οποίο οι τοπικές κοινωνίες θα μπορέσουν να διαχειριστούν τα όποια προβλήματα. Δεν αντέχει για παράδειγμα η πόλη των Ιωαννίνων να έχουμε ξαφνικά 200 άτομα να βρίσκονται εκτός δομών ή εστίας, να περιφέρονται στον δρόμο και να καλείται ο δήμος να βρει λύσεις σε προβλήματα που είναι πρωτόγνωρα και δεν έχει προετοιμαστεί, δεν έχει τις υποδομές. Αυτό θα είναι η ταφόπλακα των σχέσεων, ανάμεσα στην τοπική κοινωνία και τους πρόσφυγες», ανέφερε.
Μεταξύ άλλων, ο κ. Ελισάφ τόνισε ότι ο δήμος Ιωαννιτών, διαπιστώνοντας τη σοβαρότητα του προσφυγικού– μεταναστευτικού ζητήματος, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της διαχείρισής του και θα σταθεί αρωγός σε όλες τις σχετικές διαδικασίες με γνώμονα το σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και απώτερο και σταθερό στόχο την εύρυθμη λειτουργία της πόλης και των κατοίκων της.
Μηνύματα συνεργασίας
Ο αντιδήμαρχος Παιδείας, Πρόνοιας & Μεταναστών και πρόεδρος Συμβουλίου Ένταξης Μεταναστών και Προσφύγων του δήμου Ιωαννιτών Ιωάννης Αϊβατίδης στάθηκε στον ρόλο που οφείλει και μπορεί να διαδραματίσει η Τοπική Αυτοδιοίκηση στη διαχείριση του προσφυγικού – μεταναστευτικού και να σταθεί δίπλα στους πρόσφυγες και μετανάστες, με στόχο την ομαλή ένταξή τους στην τοπική κοινωνία.
Τη διάθεση της περιφέρειας Ηπείρου να συνεχίζει να συνδράμει σε κάθε πρόβλημα που μπορεί να προκύψει, μετέφερε η αντιπεριφερειάρχης Ηπείρου Πρόνοιας, Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Συνοχής και Δημόσιας Υγείας Αγνή Νάκου.
Τέλος, ο πρόεδρος Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Ηπείρου, δήμαρχος Δωδώνης Χρήστος Ντακαλέτσης έκανε αναφορά στη Μόρια, υπογραμμίζοντας ότι το προσφυγικό– μεταναστευτικό αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα σήμερα, ενώ εξήρε την προσπάθεια που κάνει ο δήμος Ιωαννιτών, σημειώνοντας πως όλοι οι δήμοι της περιφέρειας θα είναι αρωγοί.
Ακολούθησαν ομιλίες από τους Yonous Muhhamadi (Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων), Πέτρο Μάστακα (Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες), Κωνσταντίνο Κουσαξίδη (Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης) και διάλογος με τα μέλη του Συμβουλίου Ένταξης Προσφύγων και Μεταναστών και τους συμμετέχοντες.
