Η έκθεση θα παραμείνει μέχρι 10 Οκτωβρίου και είναι καλό να την επισκεφθεί ο κάθε πολίτης των Ιωαννίνων, γιατί μέσα από τα πρωτοσέλιδα των τοπικών εφημερίδων διαχρονικά αναδεικνύεται και ένα κομμάτι από την Ιστορία του τόπου. Μην ξεχνάμε ότι οι εφημερίδες καταγράφουν τα γεγονότα του σήμερα που αποτελούν στα μετέπειτα χρόνια τεκμήρια για καταγραφή της ιστορίας.
Η ΕΣΗΕΠΗΝ, με έδρα την Πάτρα, είναι το συνδικαλιστικό όργανο δημοσιογράφων που δραστηριοποιούνται σε ένα μεγάλο μέρος της χώρας, καθώς όπως λέει και ο τίτλος της, έχει στις τάξεις της συντάκτες από την Πελοπόννησο, την Ήπειρο, την Κρήτη και όλων των νήσων.
Ιδρύθηκε το 1926 ως «Ένωσις Συντακτών Πατραϊκών Εφημερίδων» με πρώτο πρόεδρο τον Σπύρο Κουμανιώτη. Το 1939 μετονομάστηκε σε ΕΣΗΕΠΗΝ. Στις 29 Δεκεμβρίου 1992 τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών για την προσφορά της στην ενημέρωση. Στην έδρα της λειτουργεί το Μουσείο Τύπου, ενώ σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού ψηφιοποιήθηκαν 303.000 σελίδες εντύπων που μέσω διαδικτύου είναι στη διάθεση των πολιτών. Η ΕΣΗΕΠΗΝ γιορτάζει τα 100 χρόνια της με εκδηλώσεις σε πόλεις και περιφέρειες όπου υπάρχουν μέλη της. Το διοικητικό συμβούλιο απαρτίζεται από τον πρόεδρο Κυριάκο Κορτέση, τον αντιπρόεδρο Αντώνη Παπουτσάκη, τον γενικό γραμματέα Γεώργιο Καρβουνιάρη, τον ταμία Μιχάλη Βασιλάκη και το μέλος Γεώργιο Τσαντίκο.
Στον χαιρετισμό του στην εκδήλωση των Ιωαννίνων, ως οικοδεσπότης, ο πρόεδρος της ΕΣΗΕΠΗΝ Κυριάκος Κορτέσης τόνισε ότι «ο δημοσιογράφος μέσα από την εφήμερη καταγραφή των γεγονότων, αποτελεί στην πραγματικότητα τον άοκνο και πολλές φορές αφανή συντάκτη της Ιστορίας», προσθέτοντας: «Επιλέξαμε να γιορτάσουμε τον πρώτο αιώνα της ζωής μας μέσα από δράσεις ανοιχτές, όχι για να προβάλουμε την ιστορία μας με στενή αυτοαναφορικότητα, αλλά για να υπενθυμίσουμε τους άρρηκτους δεσμούς της δημοσιογραφίας με την κοινωνία. Η κοινωνία έχει ανάγκη την ενημέρωση και οι δημοσιογράφοι έχουν ανάγκη την κοινωνία”.
Στην έκθεση, από τα πρωτοσέλιδα τοπικών εφημερίδων, όπως «Ηπειρωτικός Αγών», «Πρωϊνός Λόγος», «Πρωϊνά Νέα», «Ελευθερία», «Ανεξάρτητος», «Νέοι Αγώνες», «Πάσπορ», είδαμε την καταγραφή σημαντικών γεγονότων που συνέβησαν στην Ήπειρο, όπως την ίδρυση του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων το 1964, τις εκλογικές μάχες με την εκλογή δημάρχων στα Γιάννινα, του Κώστα Μπέγκα το 1975, του Κώστα Φρόντζου το 1978, του Σπύρου Κατσαδήμα το 1982. Επίσης, τον σεισμό που έγινε το 1967 στα ορεινά χωριά των Ιωαννίνων και της Άρτας, με 9 νεκρούς, 55 τραυματίες και πολλούς άστεγους, τη μεγάλη πυρκαγιά τον Αύγουστο του 2000 στα ακριτικά χωριά του Πωγωνίου και κυρίως στην Αγία Μαρίνα, με 2 νεκρούς, τραυματίες και κατεστραμμένα σπίτια.
Στα πρωτοσέλιδα της εποχής, που είδαμε στην έκθεση της ΕΣΗΕΠΗΝ στα Γιάννινα, καταγράφηκε για πολλές ημέρες η τραγωδία με την πτώση λεωφορείου του ΚΤΕΛ σε γκρεμό βάθους 300 μέτρων στις 22 Δεκεμβρίου 1958, στη θέση «Κέδρος» της περιοχής «Τσίμοβο», κοντά στο χωριό Πετροβούνι. Οι επιβάτες ήταν από τα χωριά των Τζουμέρκων πηγαίνοντας για να κάνουν Χριστούγεννα. Σε μια στροφή το λεωφορείο βγήκε από την πορεία του και έπεσε στον γκρεμό. Έχασαν τη ζωή τους 29 άνθρωποι βυθίζοντας στο πένθος την περιοχή. Ακόμα, στην έκθεση υπάρχουν δημοσιεύματα για την προστασία της λίμνης, το κυκλοφοριακό, την προστασία του περιβάλλοντος, όπως και την αθλητική κίνηση. Μάλιστα ο «Ηπειρωτικός Αγών» είχε πρωτοσέλιδο κύριο θέμα, το πρώτο στην ιστορία ευρωπαϊκό παιχνίδι του ΠΑΣ στην Ευρώπη, όπου στις 14 Ιουλίου 2016 αντιμετώπισε την Οντ Νορβηγίας, όπως και την κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου στο αγώνισμα της κωπηλασίας του Στέφανου Ντούσκου στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο, το καλοκαίρι του 2021.
Οι παλιές εφημερίδες των Ιωαννίνων
Στα εκθέματα είναι και σώματα παλαιών εφημερίδων που κυκλοφορούσαν σε πόλεις της Ηπείρου και κυρίως στα Γιάννινα, για τις οποίες είχαμε διαβάσει σε ιστορικά βιβλία ότι υπήρχαν αλλά δεν έτυχε ποτέ να δούμε τα σώματά τους, όπως «Ελεύθερος Λόγος» Άρτας, «Εθνικός Αγών» Ιωαννίνων, «Αγωνιστής», «Πρωία», «Η Πρόοδος των Ιωαννίνων», «Ήπειρος», «Ο Ηπειρώτης», «Δημοκρατία» Ιωαννίνων, «Εθνική Αντίστασις», «Κραυγή», «Αγροτική Ηχώ». Μετά την κήρυξη του πολέμου με τους Ιταλούς, στις 28 Οκτωβρίου 1940, για ένα διάστημα οι τοπικές εφημερίδες «Ήπειρος», «Κήρυξ» και «Ηπειρωτικός Αγών» είχαν κοινή έκδοση. Τεύχη των κοινών εκδόσεων είναι στα εκθέματα της έκθεσης και κατέγραφαν τότε τα πολεμικά γεγονότα από το μέτωπο, σε έναν πόλεμο που το βάρος των επιχειρήσεων σήκωσε τις πρώτες ημέρες η Ήπειρος. Ο «Ηπειρωτικός Αγών» στα Γιάννινα, ως η παλαιοτέρα εφημερίδα, δημοσίευσε και την ημερήσια διαταγή της κήρυξης του πολέμου με τους Ιταλούς, του Στρατηγού – Διοικητή της 8ης Μεραρχίας Χαράλαμπου Κατσιμήτρου.
Πολλά και ενδιαφέροντα πράγματα ακούστηκαν στην εκδήλωση των Ιωαννίνων από τον κεντρικό ομιλητή, τον κ. Νίκο Αναστασόπουλο, Επίκουρο καθηγητή του Τμήματος Ιστορίας – Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων που ανέπτυξε το θέμα «Από την είδηση στην ιστορία: ο Τύπος των Ιωαννίνων μετά το 1913». Κάνοντας ζουμ σε πρόσωπα που έπαιξαν κομβικό ρόλο στην εξέλιξη της δημοσιογραφίας και του Τύπου στα Γιάννινα, αναφέρθηκε στον Χρήστο Χρηστοβασίλη, ο οποίος υπήρξε μία από τις σπουδαιότερες πνευματικές, δημοσιογραφικές και πολιτικές φυσιογνωμίες των Ιωαννίνων και ολόκληρης της Ηπείρου, εκδίδοντας την ιστορική εφημερίδα «Ελευθερία», αλλά και στον Ευθύμιο Τζάλλα, ιδρυτή της εφημερίδας «Ηπειρωτικός Αγών».
Ο σημαντικός ρόλος του περιφερειακού Τύπου
Στην εκδήλωση που έγινε το περασμένο Σάββατο στα Γιάννινα στον χώρο των Γενικών Αρχείων του Κράτους, οι πρόεδροι των δημοσιογραφικών ενώσεων αλλά και άλλοι ομιλητές αναφέρθηκαν στον μεγάλο αγώνα των δημοσιογράφων της περιφέρειας για την ανάδειξη και επίλυση των προβλημάτων της περιοχής που καλύπτουν. Ο κ. Κορτέσης τόνισε ότι οι δημοσιογράφοι είναι μπροστάρηδες στα προβλήματα που έχει ο κάθε νομός και τον ρόλο τους κανείς δεν μπορεί να υποκαταστήσει.
Στο σημαντικό έργο των δημοσιογράφων της περιφέρειας που καλύπτουν όλο το φάσμα των ειδήσεων αναφέρθηκε και ο πρώην Γενικός Γραμματέας Τύπου και νυν Γενικός Γραμματέας Αποκεντρωμένης Περιφέρειας Μακεδονίας Θράκης, Δημήτρης Γαλαμάτης.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Συντακτών (ΠΟΕΣΥ) Σωτήρης Τριανταφύλλου, εξήρε την ύπαρξη της ΕΣΗΕΠΗΝ, καθώς, όπως τόνισε, αναδεικνύει τον κρίσιμο ρόλο και την αναγκαιότητα ύπαρξης των συνδικαλιστικών μας οργάνων στην περιφέρεια και μάλιστα σε δύσκολες περιοχές της Ελλάδας, σε νησιωτικές και ακριτικές περιοχές, από το Καστελλόριζο μέχρι τις Διαπόντιες Νήσους και από την Κρήτη μέχρι τα νησιά του Βορείου Αιγαίου και βέβαια την Πελοπόννησο και την Ήπειρο. Στο δε χώρο που ανήκει στη δικαιοδοσία της ΕΣΗΕΠΗΝ κυκλοφορούν και οι αρχαιότερες εφημερίδες της Ελλάδας, όπως η «Πελοπόννησος» Πατρών, η «Πατρίς» του Πύργου και το «Θάρρος» της Καλαμάτας.
Η πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών (ΕΣΗΕΑ) Μαρία Αντωνιάδου μεταξύ άλλων τόνισε ότι οι Ενώσεις Συντακτών δεν είναι μόνον εργασιακά σωματεία, αλλά από την ίδρυσή τους είναι πολιτιστικοί φορείς, όπως φαίνεται και από την έκθεση. Τα δε αρχεία των εφημερίδων αποτελούν μέρος της εθνικής κληρονομιάς. Επίσης η κ. Αντωνιάδου τόνισε ότι η παρουσία στην εκδήλωση της ΕΣΗΕΠΗΝ στα Γιάννινα εκπροσώπων απ’ όλες τις Ενώσεις Συντακτών καταδεικνύει την αλληλεγγύη και την ενότητα που υπάρχει στον χώρο.
Στη διαχρονική συνεργασία που υπάρχει για την επίλυση θεμάτων του κλάδου αναφέρθηκε ο πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Μακεδονίας Θράκης (ΕΣΗΕΜΘ) Γιάννης Βοϊτσίδης, προσθέτοντας ότι τέτοιες επετειακές εκδηλώσεις, τιμούν το παρελθόν και τους ανθρώπους που προσέφεραν για την επίλυση προβλημάτων της περιφέρειας με την αξιοπιστία που διακρίνει τον περιφερειακό Τύπο. Το 2023 και η ΕΣΗΕΜΘ γιόρτασε τα 100 χρόνια της.
Ο πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Θεσσαλίας, Στερεάς Ελλάδας και Εύβοιας (ΕΣΗΕΘΣΤΕ-Ε) Δημήτρης Χορταργιάς χαιρέτησε τα 100 χρόνια της ΕΣΗΕΠΗΝ, ανέφερε ότι και η Ένωση που εκπροσωπεί θα γιορτάσει σε λίγα χρόνια έναν αιώνα από την ίδρυσή της. Επίσης σημείωσε ότι η συμπλήρωση ενός αιώνα από την ίδρυση της πρώτης Ένωσης Συντακτών στην Πάτρα το 1926 και η εξέλιξή της στη μεγαλύτερη γεωγραφικά Ένωση της χώρας, αποτελεί ορόσημο όχι μόνο για τα μέλη της, αλλά για το σύνολο του περιφερειακού Τύπου και την ίδια τη Δημοκρατία.
Στον χαιρετισμό του ο πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Περιοδικού – Ηλεκτρονικού Τύπου (ΕΣΠΗΤ) Θέμης Μπερεδήμας, υπογράμμισε πως σήμερα, σε μια εποχή όπου η παραπληροφόρηση αποτελεί καθημερινή πρόκληση, η ιστορική μνήμη του Τύπου αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Στην αξιοπιστία της ενημέρωσης, στάθηκε, κατά τον χαιρετισμό της, η Διευθύνουσα Σύμβουλος του ΑΠΕ-ΜΠΕ, Χριστίνα Συναρέλλη. Η κ. Συναρέλλη, ειδικότερα, τόνισε πως η αξιοπιστία είναι σήμερα πολυτιμότερη από ποτέ, ενώ, παράλληλα, υπογράμμισε τη διαχρονική εγκυρότητα του Αθηναϊκού Πρακτορείου, η οποία αναγνωρίζεται σε διεθνές επίπεδο.
Στον κατάλογο των ομιλητών ήταν η διευθύντρια των ΓΑΚ στα Γιάννινα Μάρθα Παπαδοπούλου που παρουσίασε ενδιαφέροντα στοιχεία για τη δημοσιογραφία και τον Τύπο της Ηπείρου.
Στην κεντρική εκδήλωση του Σαββάτου παρέστησαν οι βουλευτές Μαρία Κεφάλα, Μερόπη Τζούφη, Γιώργος Αμυράς, εκπρόσωποι πολιτικών και στρατιωτικών αρχών, ο γενικός γραμματέας του Συνδέσμου Ημερησίων Περιφερειακών Εφημερίδων (ΣΗΠΕ) Ιωάννης Κουτσολιόντος, η συνεκδότρια του «Πρωϊνού λόγου» Εύη Κουτσολιόντου.
Χαιρετισμούς απηύθυναν ο εκπρόσωπος της Ιεράς Μητροπόλεως Ιωαννίνων, ο αντιπεριφερειάρχης Βασίλης Γοργόλης, η πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Ιωαννιτών Αναστασία Γιογλή, η αντιδήμαρχος πολιτισμού του Δήμου Ζίτσας Κατερίνα Μπαλάφα, εκπρόσωποι όλων των Ενώσεων Συντακτών και των ταμείων ασφάλισης αυτών, τοπικοί δημοσιογράφοι και αρκετοί πολίτες.
