Manakia ekdilwsi
Αίθουσα ΣύνταξηςΠολιτισμός

Εκδήλωση – αφιέρωμα στους αδελφούς Μανάκια

Μια εκδήλωση αφιερωμένη στη ζωή και στο έργο των διάσημων φωτογράφων στα Βαλκάνια στις αρχές του 1900 και πρώτων κινηματογραφιστών Γιάννη και Μίλτου Μανάκια διοργανώνεται στα Γιάννενα την Τρίτη 13 Μαΐου, στις 7.30 το απόγευμα, στον Πολιτιστικό Πολυχώρο «Δημ. Χατζής».

Η εκδήλωση με τίτλο «Ήπειρος – Πίνδος – Μακεδονία – Ιωάννινα το 1900. Με τον φακό των αφών Μανάκια» θα ξεκινήσει με ομιλία του Αλέξανδρου Τζιόλα. Θα ακολουθήσει προβολή όλων των ταινιών τους για πρώτη φορά. Πρόκειται για 42 μικρού μήκους κινηματογραφούμενες σκηνές, που έχουν συνολική διάρκεια 35΄ και είναι γυρισμένες σε διάφορα σημεία στην Πίνδο και στα Δυτικά Βαλκάνια. Κυρίως γυρίστηκαν από το 1905 μέχρι το 1915 και αποτυπώνουν σημαντικά ιστορικά γεγονότα της περιόδου αυτής. Επίσης θα γίνει προβολή βίντεο του 1955 με τον Μίλτο Μανάκια στο Μοναστήρι και της κηδείας του το 1964, που επίσης προβάλλονται για πρώτη φορά (διάρκεια 13΄).

Το πρόγραμμα της εκδήλωσης περιλαμβάνει ακόμη προβολή σκηνών (διάρκεια 10΄) από την ταινία «Το βλέμμα του Οδυσσέα» του Θόδωρου Αγγελόπουλου, που είναι αφιερωμένη στον Γιάννη Μανάκια (οι τελευταίες στιγμές του στη Θεσσαλονίκη πριν τον θάνατό του), ένα ηχογραφημένο απόσπασμα συνέντευξης του Μίλτου Μανάκια το 1963 για τη ζωή τους (διάρκεια 8΄) και προβολή 100 φωτογραφιών υψηλής ανάλυσης και εξαίρετης σκηνοθεσίας, με σχολιασμό, από διάφορες περιοχές της Ηπείρου και της Μακεδονίας (διάρκεια 10΄).

Ο Γιάννης και ο Μίλτος Μανάκια κατάγονταν από την Αβδέλλα Γρεβενών και έδρασαν σε όλη την περιοχή των κεντροδυτικών Βαλκανίων επί 50 σχεδόν χρόνια.

Ιθύνων νους και πρωτοπόρος ήταν ο Γιάννης (1878-1954), δάσκαλος καλλιγραφίας-ζωγραφικής στο επάγγελμα και μετέπειτα φωτογράφος και κινηματογραφιστής. Τον ακολούθησε ο Μίλτος (1880- 1964) σε όλη την σπουδαία τους κοινή συνεργασία. Ήταν γόνοι πλούσιας οικογένειας. Ο παππούς τους ήταν έμπορος στην Αβδέλλα Γρεβενών και το επάγγελμα συνεχίστηκε και από τον πατέρα τους. Ξεκίνησαν το 1898 από τα Γιάννενα αλλά το 1906 μετακόμισαν και εγκαταστάθηκαν στο Μοναστήρι.

Το 1905 ο Γιάννης αγόρασε την πρώτη κινηματογραφική μηχανή στο Λονδίνο και την έφερε στα Βαλκάνια. Την ίδια χρονιά γυρίστηκαν οι πρώτες σκηνές κινηματογράφου στα Βαλκάνια. Οι «Υφάντρες» του 1905 είναι η πρώτη ταινία που γυρίστηκε στα Βαλκάνια, στην Αβδέλλα και είναι δική τους. Συνέχισαν την δουλειά με πάθος για τα επόμενα χρόνια ως πρωτοπόροι.

Τράβηξαν 18.000+ αριθμό φωτογραφιών και περίπου 8.000 μ. films. Οι περισσότερες φωτογραφίες εκείνης της εποχής άρτιας αισθητικής και λήψης είναι δικές τους. Διέτρεξαν όλη την ευρύτερη περιοχή και έχουν φωτογραφίσει επισήμους, αξιωματούχους, βασιλείς, κοινωνικές ομάδες και πρόσωπα ξεχωριστά, χωριά και ιστορικά γεγονότα μεγάλης ιστορικής σημασίας. Κάρτες και φωτογραφίες τους βρίσκονται σε όλο τον κόσμο. Το αρχείο τους είναι συναρπαστικό και ατελείωτο.

Όλα τα κέρδη από την δουλειά τους τα επένδυσαν στη φωτογραφία και στον κινηματογράφο, γυρίζοντας όλη την Πίνδο και τα Βαλκάνια. Ίδρυσαν τον πρώτο κινηματογράφο στο Μοναστήρι, που όμως κάηκε το 1939. Τον είχαν ανοίξει σε ιδιόκτητο οικόπεδο-κτίριο την 26 Αυγούστου 1921. Στην αρχή ήταν θερινός με 180 θέσεις ενώ το 1923 έκτισαν το κτίριο με την αίθουσα 373 θέσεις στην πλατεία και 11 θέσεις στον εξώστη,

Ο Γιάννης το 1941 μετακόμισε οριστικά στη Θεσσαλονίκη, όπου και πέθανε ασκώντας το επάγγελμα του φωτογράφου στην παραλία της πόλης. Ο Μίλτος παρέμενε στο Μοναστήρι όπου και πέθανε το 1964. Ο Θ. Αγγελόπουλος τους τίμησε με την ταινία του «Το Βλέμμα του Οδυσσέα».