Τέλη Αυγούστου θα ‘ταν τότε με το δικό τους, το παλιό ημερολόγιο. Μέσα Σεπτεμβρίου με το δικό μας, το Γρηγοριανό που καθιερώθηκε στην Ελλάδα το 1923. Τέτοιες μέρες δηλαδή, στα τέλη του 19ου αιώνα.
Κάθε χρόνο την εποχή εκείνη οι οθωμανικές αρχές των Ιωαννίνων γιόρταζαν την επέτειο της ενθρόνισης του σουλτάνου Αμπτούλ Χαμίτ Β’. Ο Χαμίτ είχε ανεβεί στο θρόνο πραξικοπηματικά την ταραχώδη χρονιά του 1876.
Ο συμπαθητικός Γιαννιώτης σκύλος είχε ξενυχτήσει. Κάτι με τις λαμπαδηδρομίες κοντά στη λίμνη, κάτι με την πολυκοσμία στους δρόμους λόγω της γιορτής, δεν είχε κλείσει μάτι. Βρήκε έναν ανοιχτό χώρο κοντά στους στρατώνες στα Λιθαρίτσια και ξάπλωσε για να ξεκουραστεί. Χάρη στην απογευματινή συννεφιά, ο χώρος ήταν δροσερός (Εικόνα 1).
Δεν τον ενόχλησε στην αρχή η παρουσία μερικών Οθωμανών στρατιωτών γύρω του. Τους είχε δει συχνά εκεί στο παρελθόν σε γυμνάσια κοντά στους στρατώνες, στους λόφους όπου βρίσκεται σήμερα το στρατόπεδο Βελισσαρίου (Εικόνα 2).
Ξαφνικά όμως, ο θόρυβος έγινε εκκωφαντικός. Άνοιξε τα μάτια του και είδε δίπλα του μια ολόκληρη μπάντα, τη φανφάρα του Οθωμανικού Στρατού. Δεν σηκώθηκε να φύγει. Περίμενε στωικά να τελειώσουν τα εμβατήρια για να ησυχάσει (Εικόνα 3).
Όταν σταμάτησε επιτέλους η μουσική, το συμπαθητικό τετράποδο κοίταξε πάλι γύρω του και συνειδητοποίησε ότι αυτή τη φορά ήταν περικυκλωμένο από τις οθωμανικές αρχές των Ιωαννίνων (Εικόνα 4).
Ένας από τους επίσημους ήταν ο βαλής Οσμάν Φεβζή Πασάς, ο «Τάταρος» που διοίκησε την επαρχία από τα τέλη του 1897 μέχρι τις αρχές του 1906.
Είδα τις φωτογραφίες πρόσφατα όταν ανακάλυψα ότι η εξαιρετική συλλογή των αδελφών Μανάκια έχει αναρτηθεί στα κρατικά αρχεία της Βρετανικής Βιβλιοθήκης αφού ψηφιοποιήθηκε στα κρατικά αρχεία της Βόρειας Μακεδονίας. Θα τη βρείτε εδώ: https://eap.bl.uk/archive-file/EAP1470-1-1-1-1.
Όταν αντίκρυσα τις εικόνες με τον σκύλο σκέφτηκα πως κάπως έτσι θα νιώθουν τώρα όσοι Γιαννιώτες δεν έφυγαν από την πόλη για διακοπές φέτος. Έχοντας συνηθίσει να ζουν σε μια πιο ήσυχη πόλη όλο το καλοκαίρι, βρίσκονται τώρα αντιμέτωποι με την επιστροφή των παραθεριστών και το θόρυβο της οθωμανικής φανφάρας.
