Γιάννενα, Πέμπτη 09/07/2026
xatzhantwniou idruma gkanh
Αίθουσα ΣύνταξηςΚαθημερινάΠολιτισμός

In this side of paradise (σ’ αυτή την άκρη του παραδείσου): Μια περιήγηση στην έκθεση της Μαρίας Χατζηαντωνίου

Μια απρόσμενη συνάντηση με τη γιαννιώτισσα αρχιτέκτονα και εικαστικό Μαρία Χατζηαντωνίου, ανάμεσα στα πολύχρωμα έργα της που εκτίθενται στο Ίδρυμα Ιωσήφ και Εσθήρ Γκανή, έγινε η αφορμή για τη Λουκία Τζάλλα να γνωρίσει από κοντά τον κόσμο της δημιουργού και να συνομιλήσει μαζί της για τη μυθολογία, την έμπνευση και τη διαδρομή της στην τέχνη.

Δεν είχαμε δώσει ραντεβού με τη Γιαννιώτισσα αρχιτέκτονα-εικαστικό Μαρία Χατζηαντωνίου, η οποία εκθέτει τα έργα της στο ίδρυμα Ιωσήφ και Εσθήρ Γκανή ως τις 29 Ιουλίου. Βρέθηκα εκεί την Τετάρτη το απόγευμα από παρότρυνση αναγνώστριας συναδέλφου της ή καλύτερα από μια παρόρμηση εντελώς προσωπική, να θαυμάσω τους ιδιαίτερης τεχνοτροπίας, τους πολύχρωμους πάνινους, ελπιδοφόρους πίνακές της. Έτσι μου φάνηκαν, εξ ων και ο τίτλος του κειμένου, δανεικός από το αριστούργημα του Ιρλανδοαμερικανού Φίτζεραλντ Σκοτ.

Από το 2018 στην γκαλερί Τεχνοχώρος και το θέμα της έκθεσής της «λίμνη μου», κύλησε πολύ νερό όχι στην Παμβώτιδα, μα στην πορεία της μικρής μαθήτριας των Εκπαιδευτηρίων Λιαπίκου -όπως τη θυμάμαι- όταν έβρισκε ασυνήθιστες τεχνικές από τότε, να ανακατεύει τα χρώματα. Δεν της έφταναν οι σπουδές στην Αρχιτεκτονική Θεσσαλονίκης, έπρεπε να σπουδάσει και στη Σχολή Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, για την επιλέξουν ακόμη και στο Winchester του Λονδίνου να εκθέσει τα έργα της. Μεταξύ αυτών και τον Βελλερεφόντη, τον μεγαλύτερο ήρωα της Ελληνικής μυθολογίας, που ή ίδια τον παρομοιάζει με τον δικό μας Άη-Γιώργη.

Καθώς μιλούσα μαζί της, όταν έφτασε χωρίς να με περιμένει και να την περιμένω, αφού είχα περιηγηθεί ήδη στα υφασμάτινα έργα με τα μυθολογικά θέματα, διάβαζα την έκφραση του προσώπου της. Αν και δεν χρειάζεται ερμηνεία η τέχνη της ζωγραφικής, η κουβέντα μαζί της ήταν ευεργετική. Με το δικό της τρόπο με ξενάγησε στους πίνακές της, τους φιλοτεχνημένους με μια διαπιστωμένη ισχυρή έμπνευση και λεπτότατη ευαισθησία.

Πρέπει να έχει μελετήσει πολύ τη μυθολογία η ίδια και να την έχει αγαπήσει επίσης, για να παράγει έργο σχετικό. Η αρπαγή της Περσεφόνης, ο Δίας, η Ήρα, το παγόνι, ο αετός, κι από ‘κει ο Νάρκισσος, η Πασιφάη, ο Μινώταυρος, ο λαβύρινθος με χίλια χρώματα πάνω στο μεταξωτό πανί, που αιωρείται με το πρώτο φύσημα του ανέμου. Να τα φέρνει όλα αυτά στο σήμερα η δημιουργός. Ο νάρκισσος, ο άνθρωπος ο εγκλωβισμένος στον εαυτό του , που ασχολείται όλη την ώρα με το πρόσωπό του, ο Μινώταυρος σαν εκείνο το σημερινό πλάσμα που δεν το θέλουμε, που κινείται σε ένα δικό του σύμπαν, σαν το άλλο που έχει μια ψυχασθένεια και το απομονώνουμε, βάζοντας ετικέτες στην ιδιαιτερότητα. Κάπως έτσι τα εισπράττει όλα τα θέματα ο επισκέπτης αυτής της έκθεσης.

Συνεχίσαμε για λίγο το ωραίο αυτό ταξίδι παρέα με τον συνταξιούχο συμπολίτη, ο οποίος ερχόταν για δεύτερη φορά, με άλλα ερωτήματα για όσα είδε την πρώτη. «Γιατί», είπε, « τι άλλο να κάνουμε εμείς οι απόμαχοι, παρά να αρπάζουμε τέτοιες ευκαιρίες γνώσης, που δεν τις είχαμε ποτέ στη ζωή μας».

Στο γυρισμό συνάντησα την νεαρή Καλλιρόη, μια οικεία, ιδιαίτερη μορφή της πόλης, την οποία πολύ συμπαθώ και συχνά συζητώ μαζί της, όπως και τώρα. Έφερνε στην ενδυμασία της όλα τα χρώματα που μόλις είχα δει στην έκθεση και στην προσωπικότητά της κάποιους καλούς χαρακτήρες. Τα πάντα πάνω της συνδυασμένα με μια μοναδικότητα και εναρμονισμένα πλήρως, μεταξύ τους. Διαθέτει πάντα έναν λόγο βαθύ, εκφράζει συναισθήματα θαυμασμού και κάπου μετά χάνεται.

Επίμετρο: Τα έργα φορείς εξερεύνησης, αφύπνιση προσωπικής και συλλογικής μνήμης. Ή αλλιώς, επίδραση και ενσωμάτωση της Τέχνης, όπως λέει και η εικαστικός.

Σχετικά άρθρα

Η Μαρία Χατζηαντωνίου παρουσιάζει την έκθεση «ΜΙΤΟΣ» στο Ίδρυμα Ιωσήφ και Εσθήρ Γκανή

Ηπειρωτικός Αγών

Στέφανου Τσιόδουλου Επανέκδοση τεκμηρίου Ιωάννη Λαμπρίδη

Λουκία Τζάλλα

Η «Φάρμα Ζώων» του Βασίλειου Παπαϊωάννου στο Ίδρυμα Γκανή

Ηπειρωτικός Αγών