Στην παρέλαση για τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου, στον δήμο Μενεμένης- Αμπελοκήπων, παρέλασαν και Daf. Τι είναι το Daf; Είναι τα νέα απορριμματοφόρα του συγκεκριμένου δήμου αντιρρυπαντικής τεχνολογίας EURO 6. Τα απορριμματοφόρα παρέλασαν με τη συνοδεία του άσματος «Μακεδονία ξακουστή». Το περιστατικό καταγράφεται στα ευτράπελα, ή πώς ένας δήμος χρησιμοποιεί την παρέλαση, για να προβάλει το έργο του.
Ας έρθουμε τώρα στο «φλέγον» θέμα, που απασχόλησε πολλούς και ας κάνει ο καθένας τους συνειρμούς του. Σε μια κοινωνία ώριμη, αλλά κυρίως σίγουρη για τον εαυτό της, το περιστατικό, που συνέβη με τα κορίτσια στη Ν. Χαλκηδόνα, δεν θα ξεσήκωνε καμιά διαμαρτυρία. Μια κοινωνία που πατά στα πόδια της θα το αντιμετώπιζε με χιούμορ. Μπορεί και να προβληματιζόταν κιόλας για τους λόγους αυτής της διαμαρτυρίας. Γιατί διαμαρτυρία ήταν και οι εξηγήσεις δόθηκαν από τα κορίτσια που συμμετείχαν. Αλλά μια κοινωνία ανασφαλής, που μεγαλώνει τις γενιές της μόνο με τα ανδραγαθήματα του παρελθόντος και με τίποτα αξιόλογο του παρόντος -και λέγοντας αξιόλογο εννοώ ό,τι εκείνη κρίνει ως τέτοιο με τις δικές της προσλαμβάνουσες –κάθε τι που λειτουργεί ως αμφισβήτηση μιας καθεστηκυίας τάξης, λειτουργεί σαν τη λίμα του φυλακισμένου, που λιμάρει τα σίδερα. Με τον καιρό θα τα κόψει. Η κοινωνία αυτό δεν το θέλει. Μια κοινωνία, που στέλνει τα μικρά παιδιά της να παρελάσουν με στρατιωτικό βηματισμό και κάτω από τους ήχους εμβατηρίων, είναι ευάλωτη σε κάθε μορφής αμφισβήτηση και πόσω μάλλον όταν εν ώρα παρέλασης διακωμωδείται η διαδικασία η ίδια.
Τα κορίτσια, που έλαβαν μέρος στο θεατρικό δρώμενο, δεν έβρισαν, δεν χειρονόμησαν. Έκαναν κάτι διαφορετικό και δυνατό μαζί. Αμφισβήτησαν. Απλά, όμορφα, ήσυχα, με το ιδιαίτερο περπάτημά τους και μόνο. Αμφισβήτησαν όλα αυτά με τα οποία τα μεγάλωσαν. Όχι μόνο οι γονείς τους. Αλλά και το σχολείο, ο περίγυρος, η «κοινωνική αντίληψη», οι απόψεις του μέσου ανθρώπου. Αυτός ο «μέσος άνθρωπος», ο τόσο ευάλωτος στους μικροσεισμούς. Ο τρόπος, που επέλεξαν, ήταν που «πόνεσε». Δεν ήταν η μίνι φούστα ή η μούντζα, που δεν περιέχουν κανενός είδους αμφισβήτηση. ‘Ήταν ένα θεατρικό δρώμενο και για τον λόγο αυτό χτύπησε τον υποκριτικό καθωσπρεπισμό. Αν θα μπορούσαν να το πράξουν αλλού; Μα φυσικά θα μπορούσαν. Αλλά η δύναμη της πράξης τους θα είχε μεγαλύτερο αντίκτυπο μέσα στο «μάτι του κυκλώνα». Την ώρα της παρέλασης. Ενός θεσμού που αποσκοπεί –ας μου επιτραπεί ο όρος- σε πολιτικό προσηλυτισμό. Γιατί είναι τα μικρά παιδιά που βηματίζουν στρατιωτικά, είναι τα μικρά παιδιά που βλέπουν τα όπλα, που λένε τα τραγούδια, που εν τέλει θα δουν τον άλλο ως εχθρό.
Οι παρελάσεις είναι θεσμός στρατοκρατικών καθεστώτων. Όχι της δημοκρατίας. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να τιμήσουμε τους νεκρούς μας, να διατηρήσουμε την ιστορική και αιματοβαμμένη μνήμη μας, να μάθουμε, να γνωρίσουμε, να περιφρουρήσουμε. Οι παρελάσεις δεν τιμούν. Οι παρελάσεις υποτιμούν την ιστορική μνήμη, τη θυσία, τον αγώνα για την ελευθερία. Δείτε τις ειδήσεις, όταν πλησιάζει μια εθνική επέτειος. Το κύριο θέμα είναι η παρέλαση. Όλα τα άλλα περνούν σε δεύτερη μοίρα. Ομιλίες, ρεπορτάζ, αφιερώματα. Και πολλά άλλα που δεν γίνονται ή που τα επισκιάζει η Παρέλαση, αυτό το φασιστικό κατάλοιπο. Αναρωτιέμαι με ποιον ακριβώς τρόπο, με ποια διαδικασία, οι παρελάσεις τιμούν τους νεκρούς.
Οι παρελάσεις δεν πρέπει να απαγορευτούν. Οι απαγορεύσεις εκδηλώσεων δεν είναι χαρακτηριστικό των δημοκρατιών. Η δημοκρατία και η ανοιχτή κοινωνία δεν έχει να φοβηθεί τίποτα, ούτε από τις παρελάσεις, ούτε από την αμφισβήτησή τους. Παρελάσεις θα μπορούν να διοργανώνουν όποιοι θέλουν. Πολιτιστικοί φορείς, σύλλογοι κ.τ.λ. Όχι όμως το επίσημο κράτος, όχι ο στρατός. Και με τον τρόπο αυτό να συμμετέχουν όποιοι πραγματικά θέλουν. Απαιτείται σαφής διαχωρισμός. Κράτος και στρατός θα πρέπει να απέχουν από οποιαδήποτε προσπάθεια χειραγώγησης των πολιτών. Γιατί δεν μπορώ να αντιληφθώ πως ένα παιδί του δημοτικού προσφέρεται οικειοθελώς για να συμμετάσχει, αν πρώτα δεν έχει εκτεθεί σε επηρεασμούς.
Και δεν είναι χλευασμός απέναντι σε καμία διαφορετικότητα η δράση των κοριτσιών. Γιατί οι παρελάσεις δε συνιστούν κάτι τέτοιο, αλλά είναι καθεστώς. Διαφορετικότητα αποτελεί η μειοψηφία-μάλλον ισχνή- που τις αμφισβητεί. Και από τη νέα γενιά αυτό θα πρέπει να θέλουμε. Την αμφισβήτηση, αν δεχόμαστε βέβαια πρωτίστως πως οι κοινωνίες αλλάζουν και μεταμορφώνονται. Οι κοινωνίες παράγουν ενεργούς πολίτες με κριτική σκέψη. Αν δεχόμαστε, τέλος, πως οι κοινωνίες δεν πρέπει να φοβούνται τις αλλαγές.
