Φωτογραφίες: Γιάννης Δημολιάτης
Και να’τος εδώ μπροστά μου ο Μιχάλης Μπίζιος, ο γιαννιώτης ηθοποιός με 36 χρόνια στο θέατρο και 2.439 παραστάσεις στο ενεργητικό του!
Όλη αυτή η δραστηριότητα στο Δημοτικό Περιφερειακό Θέατρο Ιωαννίνων (ΔΗΠΕΘΙ) και στον πρόδρομό του Οργανισμό Ηπειρώτικου Θεάτρου (ΟΗΘ), εκτός από δυο χρόνια που εργάστηκε στο Δημοτικό Θέατρο Βέροιας.
Ένας πολύ σοβαρός κύριος. Όμως, με το που θα αρχίσει να μιλάει, διακρίνεις εκείνη τη λεπτή γραμμή που είναι έτοιμη να… σπάσει και να έρθει στην επιφάνεια η άλλη του πλευρά, εκείνη του χιουμορίστα.
Γιατί ο Μιχάλης Μπίζος διαθέτει άφθονο χιούμορ. Αυτό δεν χάνεται ποτέ είτε παίζει στο θέατρο είτε όχι. Τα περισσότερα έργα, που έχει παίξει, ήταν κωμωδία, και σε πάρα πολλά ήταν και πρωταγωνιστής.
Ντρέπομαι να δίνω συνεντεύξεις, μου είπε. Κι εγώ ξαφνιάστηκα!
Χαμηλών τόνων άνθρωπος, τον διακρίνει η σεμνότητα και η αγάπη για ό,τι έκανε, για ό,τι πρόσφερε τόσα χρόνια στο θέατρο και για όσα πήρε από αυτό.
Το ωραίο είναι, μας είπε, ότι συνεργάστηκα με ωραίους ανθρώπους. Είναι οι άνθρωποι που τους κουβαλάω μέσα μου…
Και η αφορμή για τούτη τη συνέντευξη η μια από τις παραστάσεις, που διέθεσε το Δημοτικό μας Θέατρο στο διαδίκτυο. Η παράσταση «Τουραντό», που παίχτηκε το 2014, όπου και συμπρωταγωνιστούσε ο Μιχάλης Μπίζιος. Εκεί είχε δηλώσει ότι ήταν το τελευταίο θεατρικό έργο που έπαιρνε μέρος.
Και ξεκινάμε με αυτή την ερώτηση και απορία μαζί: Γιατί; Μήπως ήταν πολύ νωρίς;
Κυρία Σκοπούλη, παίζω από το 1978 συνεχώς! Κουράστηκα. Είχα βέβαια και ένα πρόβλημα υγείας, σοβαρό, αλλά το ξεπέρασα και εργάστηκα άλλα εφτά χρόνια μετά. Αλλά είπα, φτάνει! Έδωσα αυτό που είχα να δώσω. Ας συνεχίσουν οι νέοι –οι οποίοι πάνε πολύ καλά. Υπάρχουν και άλλοι ηθοποιοί στα Γιάννενα που, λόγω των δυσκολιών, κάνουν άλλα επαγγέλματα.
Και τι μου ζητάτε να σας πω εγώ τώρα; Έχω πέντε χρόνια που έφυγα από το θέατρο! Εγώ είμαι παροπλισμένος…
Τι; Να δουλεύεις με μια γροθιά στο στομάχι; Δεν γίνεται
Δεν σας λείπει το θέατρο;
Πολύ!
Αν σας καλούσε τώρα κάποιος να πάρετε μέρος σε μια παράσταση;
Μόνο σε εξαιρετική περίπτωση! Τώρα που πέρασαν κάποια χρόνια και ξεκουράστηκα και αν υπάρξουν οι προηγούμενες συνθήκες θα πω ναι.
Δηλαδή; Ποιες συνθήκες;
Το έργο, ο σκηνοθέτης, οι συνάδελφοι. Είναι αυτά που νομίζω ότι ψάχνει κάθε καλλιτέχνης, για να μπορέσει να αποδώσει και να ευχαριστηθεί. Τι; Να δουλεύεις με μια γροθιά στο στομάχι; Δεν γίνεται. Τώρα είναι πολύ δύσκολες και πολύ αλλιώτικες οι συνθήκες.
Θα πάω να γίνω ηθοποιός, είπα
Ας αρχίσουμε από το ξεκίνημά σας. Πώς και πότε αποφασίσατε ότι θέλετε να γίνετε ηθοποιός;
Από πολύ μικρός, κυρία Σκοπούλη, ήμουν αεικίνητος! Δεν σταμάταγα πουθενά. Μιμούμουν με όλο μου το σώμα, με τα χέρια, με το πρόσωπο, έκανα τους άλλους να γελάνε, ήμουν και πειραχτήρι! Έτσι, μου κόλλησε από μικρός!
Όλοι στη γειτονιά μού λέγαν: εσύ πρέπει να γίνεις ηθοποιός! Και οι γονείς μου που το άκουγαν έλεγαν: άσ’ τον, μικρός είναι, θα ξεχαστεί…
Και δεν ξεχάστηκε…
Όταν τελείωσα το λύκειο, τους είπα «θα πάω να γίνω ηθοποιός». Κάνε ό,τι νομίζεις, ήταν η δική τους απάντηση.
Και πήγα στην Αθήνα, στη Σχολή Μουσικού Θεάτρου, επειδή ήθελα να ασχοληθώ με μουσικό θέατρο, μιούζικαλ, επιθεώρηση…
Και όμως ποτέ δεν έπαιξα σε επιθεώρηση, ήρθα, αμέσως μόλις τελείωσα, στα Γιάννενα. Έπαιξα όμως μετά σε κωμωδίες, επειδή πολύ μου πηγαίνανε!
Αυτά τα τρία χρόνια της σχολής στην Αθήνα τα συνδύασα και με δουλειά, αυτή του χορευτή. Στη σχολή κάναμε και μαθήματα χορού. Με είδε ένας χορογράφος και με πήρε στο μπαλέτο του, ήταν τα χρόνια της χούντας, 1969-1972. Ήταν τότε της μόδας τα μαγαζιά της Πλάκας να έχουν χορευτικά συγκροτήματα για τους τουρίστες. Γινόταν χαμός! Χορεύαμε δημοτικά, νησιώτικα, χασαποσέρβικα…
Λοιπόν, στα τρία χρόνια της σχολής μαζί και δουλειά! Και δεν είχαμε εμείς, όπως όλοι οι φοιτητές, Πάσχα, Χριστούγεννα, καλοκαίρι, και έτσι σπάνια ερχόμουν στο σπίτι μου. Όμως ωραία χρόνια, ανέμελα!
Και στη σχολή μάθαμε πολλά και ενδιαφέροντα πράγματα. Όμως το μεγάλο σχολείο είναι η τριβή πάνω στο σανίδι!
Στη συνέχεια για 28 μήνες πήγα φαντάρος. Όταν γύρισα, δεν ψάχτηκα σχετικά με το θέατρο, αλλά δεν έφυγα κι από τα Γιάννενα. Για να επιβιώσω, άνοιξα ένα μαγαζί με έπιπλα. Το κράτησα δύο χρόνια. Δεν μου πήγαινε, το έκλεισα. Ήταν το 1978.
Ξεκίνησε τότε μια πολιτιστική ανάταση στην πόλη μας
Ήταν η χρονιά που συνδεθήκατε με τα θεατρικά δρώμενα της πόλης μας;
Ακριβώς! Μπήκα στον ΟΗΘ και σιγά-σιγά δέθηκα εκεί και έγινα βασικό στέλεχος. Δύσκολα χρόνια! Προσπαθούσαμε να δώσουμε να καταλάβει ο κόσμος ότι εδώ υπήρχε επαγγελματικό θέατρο, ότι κάτι γίνεται. Τους πείσαμε σιγά-σιγά ανεβάζοντας έργα ποιότητας. Στην αρχή υπήρχε επιφυλακτικότητα, φυσικό ήταν αυτό.
Είχε ξεκινήσει τότε με τον ΟΗΘ και συνεχίστηκε με το ΔΗΠΕΘΙ μια πολιτιστική ανάταση στην πόλη μας!
Από το ξεκίνημα με τον ΟΗΘ και στη συνέχεια με το Δημοτικό Θέατρο είχατε πάντα δουλειά; Ζούσατε από το θέατρο;
Ζούσα από το θέατρο. Έπαιζα πάντα. Ήμουν, όπως σας είπα, από τα βασικά στελέχη του. Υπήρχε ένας σταθερός πυρήνας, εγώ, ο Τζέρμπος, με τον οποίο είχα πολύ δέσιμο, ο Δημήτρης ο Γιαννακόπουλος, που δεν ήταν μόνιμος, και άλλοι από την Αθήνα που πηγαινοέρχονταν, όπως η Νικαίτη Κουντούρη. Επίσης ο Τζάτζος ο Θανάσης με τα σκηνικά, ο Βαγγέλης ο Νέτης ο ηλεκτρολόγος, ο Γιάννης Γιώτης ο τεχνικός και άλλοι πολύτιμοι συνεργάτες που πρόσφεραν πολλά στα θεατρικά δρώμενα. Και είχαμε, βέβαια, και τον μόνιμο χώρο που πρόσφερε ο Κωστής.
Έπαιζα ρόλους και πρώτους και δεύτερους και τρίτους, δεν με πείραζε καθόλου. Εκείνο που επιδιώκαμε ήταν να βγει καλή η παράσταση, δεν είχαμε βλέψεις πρωταγωνιστικές.
Τώρα στην πόλη μας -και όχι μόνο- υπάρχουν πολλές ερασιτεχνικές θεατρικές ομάδες, πόσο βοήθησε σε αυτό το Δημοτικό Θέατρο;
Όχι μόνο το Δημοτικό Θέατρο βοήθησε, αλλά και ο ΟΗΘ, ο οποίος είχε και ερασιτεχνική ομάδα. Ποικιλοτρόπως βοηθούσαμε, με τη σκηνοθεσία, ρούχα, σκηνικά και ό,τι άλλο μας ζητούσαν.
ΟΗΘ και ΔΗΠΕΘΙ: Δημιουργικό κύτταρο
Και έτσι δημιουργούσατε νέο θεατρικό φυτώριο.
Ήταν ένα δημιουργικό καλλιτεχνικό κύτταρο και ο ΟΗΘ και, μετά, το ΔΗΠΕΘΙ. Πόσο επιδίωκαν άνθρωποι μορφωμένοι και με κουλτούρα να είναι στα διοικητικά συμβούλια των θεάτρων! Και πόσο μας βοήθησαν!
Ήμουν νιος και γέρασα! Όλα αυτά σαν να συνέβηκαν τον προηγούμενο αιώνα…
Πώς να λησμονήσω τις αμέτρητες παραστάσεις που δώσαμε στα χωριά, όπου μας καλούσαν οι πολιτιστικοί σύλλογοι! Και με τι χαρά έρχονταν οι κάτοικοι στις παραστάσεις! Και πόσα παιδιά μετά ακολούθησαν το επάγγελμα του ηθοποιού και κάνανε καριέρα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό!
Βοήθησε, όμως, και η κοινωνία στην εξέλιξη των θεατρικών δρώμενων.
Πράγματι, βοήθησε πάρα πολύ, γιατί έβλεπε εμάς να παλεύουμε. Από εμάς ξεκίναγε η προσπάθεια. Βέβαια υπήρξαν έργα με επιτυχία και αποτυχία.
Ήμουνα νιος και γέρασα!
Ζήσατε όλη τη διαδικασία της εξέλιξης του θεατρικού γίγνεσθαι στην πόλη μας. Επιδιώξατε ποτέ να γίνετε διευθυντής;
Από το 1978 μέχρι το 2014! Ήμουν νιος και γέρασα! Έλειψα δυο εποχές, στο δημοτικό θέατρο Βέροιας. Δεν έγινα ποτέ διευθυντής για να παίρνω αποφάσεις και να έχω ευθύνη. Έκανα δυο φορές αίτηση. Ίσως καλύτερα…
Τι ρόλους υποδυόσασταν συνήθως;
Οι ρόλοι ήταν κυρίως κωμικοί, επί το πλείστον πρωταγωνιστούσα. Πέρασα από όλη την γκάμα των ρόλων, είμαι γεμάτος. Με χαρακτήριζε όμως το κωμικό στοιχείο.
…αλλά έχει τέτοια δύναμη το θέατρο!
Αυτό βέβαια, δεν το σπουδάσατε. Αρκεί μόνο το ταλέντο για να γίνει κάποιος ηθοποιός;
Κάποια πράγματα τα έχεις, αλλά θέλει δουλειά, θέλει συνεργασία, θέλει καλλιέργεια. Άμα το αφήσεις, αλλάζεις επάγγελμα. Είναι βασικά πράγματα, κώδικες, υποκριτική, και όλα αυτά τα εντάσσει ο καθένας στη δική του προσωπικότητα. Πάντα μαθαίνεις.
Τι σημαίνει καλός ηθοποιός;
Να τον βλέπει ο θεατής κάθε φορά που παίζει και να μένει ευχαριστημένος. Ο ηθοποιός να χαίρεται το, ρόλο που ερμηνεύει και να πείθει τον θεατή.
Γιατί -κακά τα ψέματα- υπάρχουν και ψώνια, επειδή το επάγγελμα της προβολής τραβάει κόσμο. Αλλά έχει τέτοια δύναμη το θέατρο που τα πετάει έξω. Όμως και η ζωή θα δείξει αν αξίζει να είσαι μέσα.
Διαπαιδαγωγεί το θέατρο;
Να βελτιώσει μπορεί. Αρκεί να έχει τη διάθεση ο θεατής να το κάνει, εξαρτάται και από τα έργα που βλέπει. Και βέβαια το θέατρο είναι σχολείο, από πολλές απόψεις…
Έχετε παίξει και σε έργα που δεν σας άρεζαν;
Δεν επέλεγα. Υπήρχαν και έργα που δεν μου άρεζαν και δεν μου πήγαινε ο ρόλος, αλλά το πάλευα.
Μια παράξενη Μυσταγωγία!
Τι σας έμεινε από την πολύχρονη καριέρα σας στο θέατρο;
Ήμουν σε έναν χώρο και σ’ ένα επάγγελμα για 36 ολόκληρα χρόνια! Εκεί κάναμε μια πολύ έντιμη δουλειά. Γνώρισα αξιόλογους ανθρώπους. Βελτιώθηκα σαν άνθρωπος. Το ότι πηγαίναμε στα χωριά και παίζαμε σε δύσκολες συνθήκες τότε, έξω από τον χώρο μας, ήταν κατόρθωμα!
Έβλεπες τους ανθρώπους που ευχαριστιόνταν και αυτό μας άρεσε πολύ! Τους τιμούσαμε και μας τιμούσαν!
Ολόκληρο κομβόι ξεκίναγε για τα χωριά. Οι τεχνικοί πιο μπροστά για να στήσουν το πατάρι, να μπουν τα σκηνικά, ο φωτισμός… Και μετά εμείς οι καλλιτέχνες. Μια παράξενη μυσταγωγία!
Προσφέραμε στην κοινωνία και ο κόσμος το απολάμβανε! Από ένα σημείο και ύστερα απαιτούσε την ποιότητα. Έτσι τους είχαμε συνηθίσει.
Αν κάτι δεν ήταν και τόσο πετυχημένο, μας στεναχωρούσε κι εμάς. Ειδικά για παιδικές παραστάσεις δίναμε μεγάλη σημασία. Τα παιδιά ήταν και είναι οι μελλοντικοί θεατές.
Είχε δυναμική και πείσμα το ΔΗΠΕΘΙ
Πώς βλέπετε την πορεία του Δημοτικού Περιφερειακού Θεάτρου Ιωαννίνων;
Και τώρα, το ΔΗΠΕΘΙ είναι σε πολύ καλό δρόμο! Είχε από την αρχή μια πολύ καλή πορεία, γιατί υπήρχε και η προϊστορία του ΟΗΘ, καθώς και ένα πείσμα να πάει μπροστά. Είχε δυναμική, και ο κόσμος το αγάπησε και στην πόλη και στην περιφέρεια. Γι’ αυτό, μέσα στα έξι πρώτα Δημοτικά Θέατρα που πρωτοδημιουργήθηκαν στην Ελλάδα, ήταν και το δικό μας. Και μετά άρχισαν και οι άλλοι δήμοι. Γίνανε τελικά 16. Όσον αφορά τα Δημοτικά Θέατρα ήταν, εκείνο τον καιρό, σημαντική και η βοήθεια της πολιτείας.
Έχει δύναμη το θέατρο! Και γι’ αυτό υπάρχουν τόσες ομάδες σε όλη την Ελλάδα. Και αν σκεφτείς και τα θέατρα που έχει η Αθήνα, σε σύγκριση με άλλες χώρες, είναι πολλά.
Και μέσα σε αυτόν το χώρο, σας ξαναλέω, το πιο όμορφο, το πιο ωραίο είναι που συνεργάστηκα με ωραίους ανθρώπους! Είναι οι άνθρωποι που έχω μέσα μου! Υπήρχαν και λαθεμένοι, δεν λέω – σε όλα τα επαγγέλματα υπάρχουν διαφορές.
Αλλά πάντα μένει το καλό! Κρατάς αυτά που σε έχουν γεμίσει, κ. Σκοπούλη!
