Τρίτη, 18 Αυγούστου 2015
|

Οι κακές διακοπές

Υπάρχουν πάρα πολλές θεωρίες για πάρα πολλές συνήθειες του σύγχρονου ανθρώπου. Πολλές από αυτές είναι διασκεδαστικές, όπως για παράδειγμα η ανακάλυψη του ρολογιού και το ανέκδοτο με τους μοναχούς σε μοναστήρι φανατικών που θεσμοθέτησαν τη μέτρηση του χρόνου για να επιβάλλουν τις ποινές ραβδισμού χωρίς να εξοντώνεται τελικά ο μοναχός Πατάπιος, ας πούμε, (ή ο Φρουμέντιος, άλλη αγαπημένη μοναχική φιγούρα), όταν υφίστανται τη σκληρή σωματική τιμωρία για τα ατοπήματά τους. Οι περισσότερες όμως από τις θεωρίες είναι ανεκδοτολογικές, διαδεδομένες στο διάβα της ιστορίας με τρόπο που τις έκανε λιγότερο ή περισσότερο πιστευτές.

Εκτός από μια: τις καλοκαιρινές διακοπές. Παρότι οι διακοπές ήταν διαδεδομένες από την αρχαιότητα, ειδικά τη ρωμαϊκή, ως μια διέξοδος των πατρικίων από τα βάρη της πολιτικής καθημερινότητάς τους, συνδεδεμένες πάντως με τη θάλασσα ή το βουνό και σίγουρα, με τον καθαρό αέρα, ως γενικευμένο δικαίωμα διευρύνθηκαν πολύ πρόσφατα. Για παράδειγμα, οι ήρωες του «Χάουαρντς Εντ» στα δύο τρίτα τους τουλάχιστον, είχαν λυμένα τα οικονομικά τους προβλήματα και απλώς άλλαζαν περιβάλλον, ενώ στα «Απομεινάρια μιας ημέρας» αυτοί που δούλευαν, είναι ο Άντονι Χόπκινς και το υπηρετικό προσωπικό. Όταν ο παγκόσμιος καπιταλισμός αποφάσισε τελικά ότι η πρόταση του Τζον Μέιναρντ Κέυνς ήταν ο πιο βολικός τρόπος για να ανακάμψουν οι οικονομίες στο διακεκαυμένο μεταπολεμικό σκηνικό, προέκυψε και η έννοια της παροχής προς τους εργαζόμενους. Μια από αυτές, ήταν οι διακοπές, θεσμοθετημένες, είτε νομικά, με επιδόματα, άδειες κ.λπ. είτε ηθικά και θρησκευτικά.

Ο λόγος ήταν απλός: όσο οι εργαζόμενοι κέρδιζαν λίγα και ήταν δυσαρεστημένοι από τη μονοδιάστατη καθημερινότητά τους, γίνονταν όλο και λιγότερο παραγωγικοί. Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ είχαν αποφασίσει πρόσκαιρα έστω, ότι ο τρόπος να αντιμετωπίζουν τα εργατικά αιτήματα δεν ήταν (μόνο) η κήρυξη του εσωτερικού πολέμου, όπως είχε γίνει πάμπολλες φορές στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα (από τα πιο γνωστά περιστατικά όπως αυτά του Χέιμαρκετ στο Σικάγο την Πρωτομαγιά του 1886, μέχρι τα πιο άγνωστα, όπως τις απεργίες των εργαζόμενων στους σιδηροδρόμους της Βοστώνης ή στα ορυχεία του Κολοράντο το 1914).

Άρα, διακοπές. Επάνω τους στηρίχτηκε μια ολόκληρη βιομηχανία, την οποία στην Ελλάδα του 2015 εσφαλμένα θεωρούμε τη «βαριά βιομηχανία» μας. Στο μεταξύ όμως, ειδικά σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, είχε δημιουργηθεί ο μύθος των ελληνικών νησιών και σταδιακότερα, των μαζικών λαϊκών διακοπών: Μάτι, Λαγονήσι για τους πιο «κλασάτους», Λούτσα, Ραφήνα, Γλυφάδα, με διαφημίσεις στον Τύπο, με ειδικά δωρεάν δρομολόγια αστικων λεωφορείων για τους λουόμενους. Κάπου, μετά την «Αλλαγή», στον Ανδρέα Παπανδρέου αποδόθηκε άλλη μια μυθολογικής διάστασης έκφραση, για τα «μπάνια του λαού» που δεν διαταράσσονται με εκλογές (κάπου το ’87, αν θυμάμαι καλά).

Όσο περνούσε ο καιρός, η έννοια των διακοπών, ειδικά στην Ελλάδα, συνδέθηκε με δύο πράγματα: την άνοδο του βιοτικού επιπέδου και τον τόπο καταγωγής, ειδικά των δημοσίων υπαλλήλων, που επέστρεφαν εκεί κάθε Αύγουστο  για να δημιουργήσουν τις μεγάλες, σύγχρονες μετακινήσεις πληθυσμών: στην ακτογραμμή Καϊάφα-Κακόβατου μπορούσε να μετρήσει κανείς πάνω από 200.000 ψυχές τον Δεκαπενταύγουστο, ενώ στη Σταδίου για παράδειγμα, βολόδερναν την ίδια στιγμή καμιά τριανταριά άτομα που ξέμειναν στην Αθήνα.

Από πέρυσι, αυτές οι διακοπές δεν είναι δεδομένες πια. Ακόμα και για όσους επιστρέφουν στα χωριά τους, οι επιστροφές είναι ή μικρότερες ή για κάποιους… μόνιμες. Γιατί όμως η ιστορική αναδρομή στις διακοπές; Γιατί οι κακές διακοπές, όπως ήταν οι φετινές για τον περισσότερο κόσμο που έζησε κάπου μεταξύ eurogroup και κοινοβουλευτικών μαραθωνίων μια συμπυκνωμένη πολιτική αναδρομή στα τελευταία 40 χρόνια, είναι προμήνυμα για έναν κακό χειμώνα…

5 / 5 (3 Ψήφοι)
Το όνομά σας:
Το email σας:
Θέμα:
Σχόλιο: (μέχρι 1000 χαρακτήρες)


Προσφατα

04.08.15 | Αντί για καλοκαίρι, μόνιμος Σεπτέμβριος

Για τέταρτη συνεχή χρονιά παραμένουμε σε… συνεχή Σεπτέμβριο, χωρίς καλοκαίρι. Προφανώς, ο καύσωνας...

20.07.15 | Τι είδαμε, πού το είδαμε και τι δεν είδαμε

Αυτό το τριήμερο που πέρασε, άφησε στην Ήπειρο ένα αναφορικό σημείο: τις τρεις παραστάσεις του...

11.07.15 | Λίγο πιο «γέροι» σε δέκα χρόνια

Πολύ ενδιαφέροντα είναι τα πιο πρόσφατα στοιχεία που δημοσιοποίησε η ΕΛΣΤΑΤ σχετικά με το εισόδημα...

17.06.15 | Το brand name και η γιόγκα

Η Εκκλησία συνεδρίασε προχτές δια του ανώτατου οργάνου της και αποφάσισε ότι το βασικό πρόβλημα των...

04.03.15 | Γιατί τόσο non paper;

Η επικοινωνιακή τακτική μιας κυβέρνησης στον καιρό μας είναι το ήμισυ του παντός. Η αντίληψη για το...

26.02.15 | Να μας κόψουν τη μπάλα;

Δύσκολα μιλάει ένας άντρας για το ποδόσφαιρο χωρίς να γίνεται αυτοαναφορικός. «Θυμάμαι όταν ήμουνα...

25.02.15 | Ένας μήνας ΣΥΡΙΖΑ

Ένας κυβερνητικός μήνας, είναι τίποτα. Κυριολεκτικά τίποτα, χρονικά, αλλά και πολιτικά. Η πρόβλεψη...

10.02.15 | Το οικονομικό και το πολιτικό

«Η ενωμένη Ευρώπη στην πορεία των χρόνων μετατράπηκε από μια πολιτική σε μια οικονομική συμφωνία»....