Είναι έτσι μάλλον ασαφές ποιος κάνει τι στο Ιράκ, και με ποιο στόχο. Ποιος βάζει βόμβες σε αστικές περιοχές και γιατί στοχεύει αμάχους. Τα πρώτα χρόνια τα πράγματα ήταν ξεκάθαρα: Επιθέσεις δεχόταν κυρίως ο στρατός κατοχής, μετρώντας δεκάδες θύματα μηνιαίως. Ακόμα και τότε βέβαια άμαχοι χάνονταν, είτε γιατί περνούσαν τυχαία κοντά σε μια βόμβα που έσκαγε ή βρίσκονταν ξαφνικά στη μέση διασταυρούμενων πυρών. Αργότερα το κέντρο βάρους μετατοπίστηκε στους συνεργάτες του στρατού κατοχής, από τους υψηλόβαθμους της κυβέρνησης ως τον πεινασμένο φουκαρά διερμηνέα. Τελευταία όμως ακούμε συνεχώς για βόμβες σε αγορές ή συνοικίες, κάτι που εκ πρώτης όψεως φαίνεται ανεξήγητο.
Δεν είναι. Ο στρατός κατοχής διέλυσε τη χώρα που πήγε δήθεν να απελευθερώσει. Το γράφαμε από τότε: το σανταμικό καθεστώς ήταν δικτατορικό και απεχθές, η δημοκρατία όμως δεν εξάγεται και δεν επιβάλλεται. Οι ΗΠΑ διέλυσαν την ιρακινή κρατική δομή, από τα υπουργεία, την αστυνομία και το στρατό, μέχρι και τα «δευτερεύοντα», δηλ. τα μουσεία, τις βιβλιοθήκες, τους συλλόγους και τις οργανώσεις. Πάνω στα συντρίμμια, έκτισαν ένα ψεύτικο κράτος που βγήκε από το μαυροπίνακα και τα λάπτοπ στις αίθουσες συσκέψεων της Ουάσινγκτον. Στηριγμένο στους εθνικούς διαχωρισμούς, θαρρείς και δεν υπήρχε ιστορική εμπειρία από το κραυγαλέα αποτυχημένο σύστημα που είχαν χτίσει οι Γάλλοι στο Λίβανο. Έτσι, ο πρόεδρος είναι υποχρεωτικά Κούρδος, ο πρωθυπουργός Σιίτης, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Σουνίτης, ενώ οι δύο αντιπρόεδροι από ένας Σιίτης και Κούρδος. Το ίδιο εφάρμοσαν στο στρατό: Οι μονάδες χωρίστηκαν σε εθνική βάση, με άλλες να στρατολογούν μόνο Σιίτες, άλλες Σουνίτες, άλλες Κούρδους που δρουν μόνο στις ανάλογες εθνικές περιοχές. Το ίδιο μετην αστυνομία.
Όταν δημιουργείς τέτοια στεγανά, είναι πολύ εύκολο (για την ακρίβεια, είναι αναπόφευκτο) να δημιουργήσεις συγκρούσεις. Αυτές, η εκτεταμένη διαφθορά και ο θυμός του κόσμου για την καταστροφή της ζωής του, έστω της ζωής που έκανε επί Σαντάμ, οδηγούν στις βόμβες κατά αμάχων.
Οι ηγέτες της εισβολής στο Ιράκ, θα έπρεπε κάποια στιγμή να λογοδοτήσουν σε δικαστήριο για τα εκατομμύρια θύματα που δημιούργησαν και τη δυστυχία που προκάλεσαν. Αν και ως συνήθως, κάτι τέτοιο δύσκολα θα γίνει.