Πέμπτη, 5 Οκτωβρίου 2017
|

Google, Facebook, «ειδήσεις»...

Προχτές, λίγες μόλις ώρες μετά το τρομακτικό έγκλημα στο Λας Βέγκας, το CNN ανέβασε μια κατατοπιστική ιστορία για τον τρόπο διάδοσης πλαστών ειδήσεων μέσω του ίντερνετ, στην οποία Google και Facebook παίζουν (δυστυχώς) τον κύριο ρόλο.

Πρώτα μια ακροδεξιά ιστοσελίδα «αποκάλυψε» ποιος ήταν ο «δράστης». Μόνο που ο άνθρωπος που ονοματίστηκε ήταν παντελώς άσχετος με το πολλαπλό έγκλημα. Από εκεί το όνομα διαδόθηκε και εμπλουτίστηκε από ένα άλλο συντηρητικό site: Ο επώνυμος «δράστης» ήταν πλέον «δημοκρατικός, οπαδός της Rachel Maddow και του Moveon.org»  (η πρώτη είναι liberal δημοσιογράφος σε ανοιχτή ρήξη με τον Τραμπ. Η δεύτερη, προοδευτική οργάνωση). Το συγκεκριμένο site δεν ήταν κάποιο δεύτερης διαλογής, αλλά το δημοφιλές Gateway Pundit, που διαθέτει πλέον δύο ανταποκριτές στο Λευκό Οίκο. Διαπιστεύθηκαν πρώτη φορά το Φεβρουάριο 2017, από την κυβέρνηση Τραμπ...
Πολύ γρήγορα το Gateway ανακάλεσε με ένα «we regret the error». Στο ίντερνετ όμως το «πολύ γρήγορα» είναι «πολύ αργά». Πριν την ανάκληση, και άλλες σελίδες την αναδημοσίευσαν αυτούσια. Λόγω της επανάληψης την τσίμπησε η Google και την τοποθέτησε στην ειδησεογραφική ενότητα Top Stories. Και όταν ο αναγνώστης διαβάζει «top stories από τη Google», έχει την εντύπωση ότι βλέπει κάτι έγκυρο.
Εξίσου γρήγορα και η Google με τη σειρά της ανακάλεσε την «είδηση», φορτώνοντας το σφάλμα στον... αλγόριθμο που «προσωρινά τοποθέτησε ψηλά ένα ανακριβές site». Μικρή παρηγοριά για όποιον βλέπει, «προσωρινά» (!) πάντα, το όνομά του ως δράστη 59 δολοφονιών, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ασφάλειά του. Και αν στη Google «έφταιγε ο αλγόριθμος», τα κίνητρα των δύο πρώτων ιστοσελίδων είχαν να κάνουν με την πολιτική τους ατζέντα. Η πρώτη εντύπωση μένει: «ο δράστης σχετίζεται πολιτικά με τους δημοκρατικούς». Ακόμα βαρύτερο σφάλμα έκανε το Facebook που τοποθέτησε την ιστορία με τον παντελώς άσχετο «δράστη» στην ειδική ενότητα Crisis Response, η οποία ενεργοποιείται για να βοηθά όσους ανησυχούν ότι οι συγγενείς τους έχουν εμπλακεί σε ανάλογα περιστατικά.
Η ιστορία είναι διδακτική για την Ελλάδα. Την εποχή της παλιάς έντυπης εφημερίδας διαδέχτηκε σχεδόν αστραπιαία η εποχή των αμέτρητων ιστοσελίδων. Φυσικά και δεν ήταν άριστες οι εφημερίδες, είχαν αντίθετα τόσες αδυναμίες (συχνά δόλιες) που είχαν προ πολλού χάσει την εμπιστοσύνη των αναγνωστών. Διέθεταν όμως και ορισμένες δικλείδες ασφαλείας, όπως για παράδειγμα το γεγονός ότι σε πολλές περιπτώσεις επικεφαλής ήταν δημοσιογράφοι που τηρούσαν κάποιους βασικούς δημοσιογραφικούς κανόνες, όπως τους είχαν διδαχθεί από μικροί στο επάγγελμα.
Από αυτές, περάσαμε απότομα στην απόλυτη ανυποληψία όχι φυσικά όλων αλλά πάντως των περισσοτέρων ιστοσελίδων που φτιάχνει κάθε τυχαίος αυτό-βαφτιζόμενος δημοσιογράφος ή εκδότης, τον οποίο ουδέποτε δεν απασχολούν ούτε οι αρχές του επαγγέλματος, ούτε η γραμματική και το συντακτικό της γλώσσας. Και φυσικά, δεν λογοδοτεί πουθενά. Οι εν λόγω σελίδες δεν κάνουν την παραμικρή έρευνα, που ήταν και οφείλει πάντα να είναι η πηγή της δημοσιογραφίας. Στηρίζονται αποκλειστικά στο τηλέφωνο και στα Δελτία Τύπου των αρχών, τα οποία κατόπιν αναπαράγουν χρησιμοποιώντας ως και τον τίτλο που τους έχει υποδειχθεί.
Και αυτό όχι «αφιλοκερδώς». Βεβαίως, είναι επίσης βολικά τα έτοιμα δελτία για να «κλείνει» η ύλη, αλλά η κύρια χρησιμότητά τους πολλάκις είναι η καλή σχέση, οικονομική παρά πολιτική, με την εξουσία. Διανύοντας μια περίοδο οξύτατης κρίσης της αγοράς και της διαφήμισης, οι ιστοσελίδες αυτές πιστεύουν ότι η επιβίωσή τους με παροχή δημόσιου χρήματος συνιστά υποχρέωση της κοινωνίας.
Κάτω από την είδηση δε, προσφέρουν λόγο σε μια σειρά συνήθως ανώνυμων ή ψευδώνυμων, καθημερινών και επαναλαμβανόμενων σχολιαστών, οι οποίοι δίνουν τον τόνο, αξιοποιώντας μια βασική αρχή του τρόπου με τον οποίο γίνεται αντιληπτή η είδηση: Αν την ακολουθούν δέκα, ας πούμε, αρνητικά σχόλια για κάθε δυο θετικά, ο αναγνώστης θα την προσλάβει με αρνητικό τρόπο. Θα «διαβάσει» τους 10 σχολιαστές ως «κοινωνική πλειοψηφία», και ας είναι στην πραγματικότητα οι ίδιοι, επαναλαμβανόμενοι και στρατευμένοι, σε ένα σύνολο εκατοντάδων ή χιλιάδων σιωπηλών αναγνωστών...


Το όνομά σας:
Το email σας:
Θέμα:
Σχόλιο: (μέχρι 1000 χαρακτήρες)


Προσφατα

24.04.18 | Όπου λαλούν πολλοί κοκόροι…

Ο χώρος του Κέντρου ανέκαθεν στην Ελλάδα είχε και έχει ως ιδιαίτερο χαρακτηριστικό την...

03.04.18 | Τα καθημερινά του καθημερινού

Πολύπτυχο από τη ζωή της πόλης ενόψει και της Μεγάλης Εβδομάδας, των Παθών, αφήνοντας τα πολιτικά...

27.03.18 | Το Μηδέν και το άπειρο

«Το Μηδέν και το άπειρο», το δημοφιλές μυθιστόρημα του ούγγρου συγγραφέα Άρθουρ Καίσλερ, το...

20.03.18 | Σκουριές … στους υδρογονάνθρακες;

«Τη στιγμή που η εγχώρια αγορά υδρογονανθράκων καταφέρνει για πρώτη φορά να προσελκύσει επενδύσεις...

13.03.18 | Η καθ’ ημάς Ανατολή

Μεγάλη Ιδέα: Έννοια ως επί το πλείστον αόριστη και νεφελώδης. Είχε στόχο το ελληνικό κράτος να...

06.03.18 | Υπερχρεωμένα «νοικοκυριά»

Αδόκιμη η έκφραση «υπερχρεωμένα νοικοκυριά» ως προς το δεύτερο συνθετικό της.

28.02.18 | Είναι πια καθεστώς;

Η αντιπολίτευση δεν φείδεται σκληρών χαρακτηρισμών για τη συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ. Οι...

21.02.18 | Εμπρός στο έτσι που χάραξε ο τέτοιος

Το σύνθημα από τοίχο των Αθηνών στα χρόνια μετά τη μεταπολίτευση, που ήταν και ο τίτλος βιβλίου του...